You are here

Γλωσσάριο

Α | Β | Γ | Δ | Ε | Η | Ι | Κ | Μ | Ν | Ο | Π | Σ | Τ | Υ | Φ | Ψ
  • γνώση

    Ορισμός: 

    Το αποτέλεσμα της αφομοίωσης της πληροφορίας διά μέσου της μάθησης. Γνώση είναι ένα σύνολο γεγονότων, αρχών, θεωριών και πρακτικής που σχετίζονται με ένα τομέα μελέτης ή εργασίας.

    Σχόλιο: 

    Οι ορισμοί της γνώσης είναι πάρα πολλοί. Ωστόσο, οι σύγχρονες αντιλήψεις για τη γνώση βασίζονται, μεταξύ άλλων, στις εξής διακρίσεις:

    • ο Αριστοτέλης διέκρινε μεταξύ θεωρητικής και πρακτικής λογικής. Ακολουθώντας αυτή τη διάκριση, οι σύγχρονοι θεωρητικοί (Alexander et al., 1991) κάνουν διάκριση μεταξύ της δηλωτικής (θεωρητικής) γνώσης και της διαδικαστικής (πρακτικής) γνώσης.
      • Η δηλωτική γνώση περιλαμβάνει ισχυρισμούς για συγκεκριμένα γεγονότα, δεδομένα και εμπειρικές γενικεύσεις, καθώς και βαθύτερες αρχές που διέπουν τη φύση της πραγματικότητας.
      • Η διαδικαστική γνώση περιλαμβάνει την ευρετική, μεθόδους, σχέδια, πρακτικές, διαδικασίες, ρουτίνες, στρατηγικές, τακτικές, τεχνικές και τεχνάσματα (Ohlsson, 1994);
    • ειναι εφικτή η διάκριση μεταξύ των διάφορων μορφών γνώσης, οι οποίες αντιπροσωπεύουν διαφορετικούς τρόπους πρόσληψης γνώσεων σχετικά με τον κόσμο. Μεταξύ των προσπαθειών κατάρτισης τέτοιου είδους καταλόγων, φαίνεται ότι εμφανίζονται συχνά οι ακόλουθες κατηγορίες γνώσης:
      • αντικειμενική (φυσική/επιστημονική) γνώση, η οποία κρίνεται στη βάση της βεβαιότητας;
      • υποκειμενική (λόγια/αισθητική) γνώση, η οποία κρίνεται στη βάση της αυθεντικότητας ηθική ;
      • (ανθρώπινη/κανονιστική) γνώση, η οποία κρίνεται στη βάση της συλλογικής αποδοχής (σωστό/λάθος) ;
      • θρησκευτική/θεϊκή γνώση, η οποία κρίνεται στη βάση της αναφοράς σε μια θεϊκή αρχή (Θεός).

    Αυτή η βασική αντίληψη της γνώσης χρησιμεύει ως σημείο αναφοράς για τις ερωτήσεις που τίθενται, τις μεθόδους που χρησιμοποιούνται και τις απαντήσεις που δίνονται στις γνωστικές αναζητήσεις.

    • Η γνώση περιλαμβάνει την άρρητη και τη ρητή γνώση.
      • Η άρρητη γνώση (Polanyi, 1967) είναι η γνώση που επηρεάζει τη γνωστική διαδικασία και την οποία κατέχουν τα γνωστικά υποκείμενα, χωρίς ωστόσο να είναι απαραίτητο να την εκφράζουν ή να συνειδητοποιούν την ύπαρξή της.
      • Η ρητή γνώση είναι η γνώση την οποία μπορεί το γνωστικό υποκείμενο να επεξεργάζεται συνειδητά, περιλαμβανομένης της άρρητης γνώσης η οποία μετατρέπεται σε ρητή καθώς καθίσταται «αντικείμενο σκέψης» (Prawat, 1989).
    Πηγή: 
    Cedefop, 2004; Ευρωπαϊκή Επιτροπή, 2006α.