Þetta hugtakasafn á sex tungumálum (ensku, spænsku, þýsku, frönsku, ítölsku og portúglsku) nær yfir hugtök sem notuð eru í menntastefnu er ætlað rannsakendum og öllum öðrum sem tengdir eru stefnumörkun í menntamálum. Hann er ekki ítarleg skrá hugtaka sem sérfræðingar nota, frekar skilgreinir hann valin lykilhugtök sem nauðsynleg eru til skilnings á núverandi stefnu i menntamálum í Evrópu.
tilurð ramma um menntun og hæfi í símenntun í Evrópu (EQF) sem er viðmiðunarverkfæri til samanburðar á stigum menntunar og hæfis í hverju landi og milli geira atvinnulífsins;
þróun evrópsks einingakerfis fyrir verknám og þjálfun (ECVET) sem hannað er til að styðja við flutning fólks á milli landa, söfnun réttinda og viðurkenningu á útkomu náms.
Skilyrði, aðstæður og kröfur (t.d. réttindi, námsstig, færni, reynsla, o.s.frv.) sem ráða því hverjir geta tekið þátt í menntun eða þjálfun, í menntastofnun eða sérstökum menntaverkefnum.
Samtök atvinnurekenda og verkalýðsfélög mynda hinar tvær hliðar félagslegrar samræðu.
Comments
hugmyndin um aðila vinnumarkaðarins á uppruna sinn í Frakklandi og Þýskalandi og var seinna tekið upp innan ESB þrískipt félagsleg samræða tekur einnig til opinberra yfirvalda og/eða fulltrúa hins borgaralegs samfélag og stofnana annarra en ríkisstofnana, o.s.frv.
'Þriðja stoð' samfélagsins sem með ríki og markaði, sem felur í sér stofnanir, hópa og samtök (annað hvort skipulögð eða óformleg) sem geta gegnt hlutverki milligönguaðila milli borgaranna og opinberra yfirvalda eða Samtala allrar skipulagsgerðar, hverrar meðlimir hafa markmið og skyldur í almannaþágu og gegna einnig hlutverki sem milligönguaðilar milli opinberra yfirvalda og borgaranna.
hugtakið „drop-out“ á ensku merkir bæði ferlið (að hætta snemma í skóla) og einstaklingana (þá sem hætta snemma í skóla) sem ljúka ekki neinni braut; fyrir utan þá sem hætta snemma í skóla getur brotthvarfið einnig í sumum löndum falið í sér nemendur sem hafa lokið menntun eða þjálfun en fallið á prófunum.
Sú þekking, kunnátta og/eða hæfni sem mynda samhangandi hluta hæfni. Eining getur verið minnsti hluti hæfni sem hægt er að meta, flytja, staðfesta og ef til vill votta. Eining getur verið sérstök fyrir tiltekna hæfni eða sameiginleg með mörgum tegundum af hæfni.
Comments
einkenni eininga (innihald, stærð, heildarfjöldi eininga sem eru hluti af hæfni, o.s.frv.) eru skilgreind af hæfum aðila sem ber ábyrgð á hæfni á viðeigandi stigi. Skilgreining og lýsing á einingum getur verið mismunandi eftir hæfnimatskerfum og verklagsreglum hæfs aðila. ECVET-kerfinu er ætlað að veita eftirfarandi upplýsingar fyrir hverja einingu: almennt heiti einingarinnar þekkingu, kunnáttu og hæfni sem felast í hverri einingu; viðmiðanir fyrir mat á samsvarandi námsárangri.
source
Framkvæmdastjórn ESB, 2006c.
Hliðstæðar sagnir
Evrópskt námseiningakerfi fyrir starfsnám og þjálfun (ECVET), Evrópskur rammi um menntun alla ævi (EQF)
Hvers konar athöfn sem veitir nemandanum handleiðslu, ráðgjöf eða leiðsögn af hálfu reynds og hæfs fagaðila. Einkakennarinn veitir nemandanum stuðning í gegnum námsferlið (í skóla, í símenntunarmiðstöðvum eða í starfi).
Comments
einkakennsla nær yfir ýmis konar athafnir: fræðilegar greinar (til þess að bæta menntunarárangur); starfsferill (til þess að auðvelda umskiptin frá skóla til vinnu); þroski einstaklingsins (til þess að hvetja nemendur til þess að taka skynsamlegar ákvarðanir).
Þær reglur, ferli og atferli sem er innleitt til þess að fara með vald á grundvelli stjórnskipunar Evrópu.
Comments
stjórnsýsla verður að tryggja að auðlindum samfélagsins sé stjórnað og leyst sé úr vandamálum á hagkvæman hátt, af skilvirkni og sem svar við þeim brýnu þörfum sem eru í samfélaginu á hverjum tíma. Skilvirk stjórnsýsla byggir á þátttöku almennings, ábyrgð, gagnsæi, skilvirkni og innra samræmi.
Kerfisbundin leið til að lýsa námsbraut æðri menntunar með því að tengja námseiningar við grunnþætti hennar (einingar, námskeið, námstíma erlendis, námsritgerðir, o.s.frv.), til þess að: auðvelda skilning og samanburð á námsbrautum fyrir alla stúdenta, innlenda sem erlenda hvetja til hreyfanleika nemenda og viðurkenningar á formlegri, ekki formlegri og óformlegri menntun auðvelda háskólum að skipuleggja og endurskoða námsbrautir.
Comments
ECTS byggir á því vinnuframlagi nemenda sem þarf til þess að ná markmiðum námsbrautar, skilgreindri með þeirri útkomu náms sem á að ná fram. Vinnuframlag nemanda í fullu námi í Evrópu er í flestum tilfellum um 1.500-1.800 klst. á ári og í þessum tilvikum fæst ein námseining fyrir um 25 - 30 klst. vinnuframlag. Einstaklingar sem geta sýnt fram á svipaða útkomu náms í öðru menntaumhverfi geta fengið viðurkenningu og námseiningar (undanþágur) frá þeim menntastofnunum er veita námsgráðu.
Tæki þar sem menntun og hæfi er skráð í einingum sem sýna útkomu náms, í formi námseininga og fylgt er verklagi við staðfestingu útkomu námsins. Markmið þessa kerfis er að stuðla að: hreyfanleika fólks sem er í þjálfun; uppsöfnun, yfirfærslu og fullgildu mati og viðurkenningu á námsárangri (formlegum formlausum eða óformlegum) sem aflað hefur verið í mismunandi löndum innleiðingu símenntunar; gagnsæi menntunar og hæfis; gagnkvæmu trausti og samvinnu milli aðila sem veita menntun og verkmenntun í Evrópu.
Comments
ECVET byggir á lýsingu á menntun og hæfi hvað varðar útkomu náms (þekkingu, færni og/eða hæfni), sem er skilgreind sem yfirfæranlegar og uppsafnanlegar námseiningar sem eru tengdar við námseiningaskrár og eru skráðar í persónulegu afriti af útkomu náms.
source
Cedefop; Framkvæmdastjórn ESB, 2006c.
Hliðstæðar sagnir
námseiningakerfi, Evrópska viðurkenningarkerfið fyrir námseiningar (ECTS)
Viðmið fyrir lýsingu og samanburð á stigum menntunar og hæfis í matskerfum sem þróuð eru á svæðis-, lands- eða alþjóðlegum grunni.
Comments
Helstu þættir EQF eru röð 8 viðmiðunarstiga sem lýsa útkomu náms (samsetningu þekkingar, færni og/eða hæfni) og gangverki og meginreglum sjálfviljugrar samvinnu. Stigin átta ná yfir allt svið menntunar og hæfis, frá þeim sem viðurkenna grunnþekkingu, færni og hæfni, til þeirra sem veitt eru á hæsta stigi akademískrar og faglegrar og verklegrar menntunar og þjálfunar. EQF er þýðingartæki fyrir réttindakerfi menntunar.
Sú færni sem þarf til þess að geta nýtt sér upplýsinga- og fjarskiptatækni (UFT) á skilvirkan hátt.
Comments
í skýrslu um UFT færni og atvinnumöguleika, leggur OECD til einfalda flokkun: fagleg UFT þekking: geta til að nota háþróaða UFT tækni, og/eða að þróa, gera við og búa til slík tæki; hagnýt UFT þekking: geta til að nota einfalda UFT tækni í almennu vinnuumhverfi (ekki starf í upplýsingatækni); grunnfærni í UFT eða „UFT læsi“: geta til að nota UFT tækni fyrir einföld verkefni og til þess að afla sér frekari þekkingar
Ferli samskipta milli félagslegra samstarfsaðila til að stuðla að ráðgjöf, orðræðu og sameiginlegu samkomulagi.
Comments
félagsleg samræða getur verið tvískipt (með þátttöku fulltrúa launþega og atvinnurekenda) eða þrískipt (hún tekur einnig til opinberra yfirvalda og/eða fulltrúa borgaralegs samfélags og stofnanna annarra en ríkisstofnanna, o.s.frv.) félagsleg samræða getur átt sér stað á ýmsum stigum (innan fyrirtækis eða atvinnugreina / þvert á atvinnugreinar og getur verið staðbundin / svæðisbundin / innan lands / milli landa) á alþjóðlegu stigi getur félagsleg samræða verið tvíhliða, þríhliða eða marghliða, eftir því hvað mörg lönd taka þátt.
Nám sem tengist daglegu lífi, þ.e. vinnu, fjölskyldu eða áhugamálum. Námið er ekki skipulagt með tilliti til markmiða, tíma eða kennslu. Óformlegt nám er yfirleitt stundað ómeðvitað.
Comments
niðurstöður óformlegs náms leiða yfirleitt ekki til vottunar en geta hlotið viðurkenningu og staðfestingu innan viðurkenningarramma fyrra náms ófomlegt nám er einnig skilgreint sem reynslutengt eða tilviljanakennt /handahófskennt nám.
Nám sem á sér stað í skipulögðu og vel uppbyggðu vinnuumhverfi (þ.e. í menntastofnun, í sérþjálfun eða á vinnustað) og er sérstaklega skilgreint sem nám (hvað varðar markmið, tíma eða mannauð). Formlegt nám er stundað með ákveðið markmið í huga af hálfu nemandans. Það leiðir yfirleitt til staðfestingar og vottunar.
Comments
source
byggt á Cedefop, 2004.
Hliðstæðar sagnir
skírteini / prófskírteini / titill, formlaust nám, nám, óformlegt nám
Menntun eða þjálfun eftir grunnmenntun og þjálfun - eða eftir inngöngu á vinnumarkað, ætluð til að hjálpa einstaklingum að: bæta eða uppfæra þekkingu sína og/eða færni; öðlast nýja færni fyrir ferilbreytingu eða endurþjálfun; halda áfram persónulegum eða faglegum þroska.
Comments
framhaldsfræðsla er hluti af símenntun og getur tekið til allra tegunda menntunar (almennrar, sérhæfðrar eða verknáms, formlegrar eða óformlegrar, o.s.frv.). Hún skiptir sköpum fyrir möguleika einstaklings á vinnumarkaði.
Próf sem haldið er við lok framhaldsskólamenntunar til að staðfesta og votta útkomu náms nemenda í kjölfar matsferlis.
Comments
framhaldsskólapróf eru ekki framkvæmd í öllum aðildarríkjunum. Brottfararskírteini úr framhaldsskóla - sem tryggja ekki öll aðgang að æðri menntun – bera mismunandi heiti eftir löndum, t.d.: Austurríki - Allgemeine Hochschulreife / Hochschulzugangsberechtigung / Reifeprüfung (almenn menntun) og Reife - und Diplomprüfung (starfsnám í framhaldsskóla) - Reifeprüfungszeugnis (almennt úr framhaldsskóla) eða Reife- und Diplomprüfungszeugnis (starfsnám í framhaldsskóla) - Berufsreifeprüfung. Þýskaland - Abitur - Fachabitur Írland - Leaving certificates (Brottfararskírteini) Frakkland Baccalauréat: - baccalauréat général (almenn menntun); - baccalauréat technologique (almenn menntun og tæknimenntun); - baccalauréat professionnel (starfsþjálfun sem leiðir til ákveðinnar atvinnu). Portúgal - diploma do ensino secundário (almenn menntun); - diploma de qualificação (almenn menntun og starfsmenntun / tvöföld vottun). Stóra-Bretland (a) bókleg stig - GCSEs (General Certificate of Secondary Education (almennt skírteini úr framhaldsskóla)); - GCE A level (General Certificate of Educational Advanced Level (almennt skírteini á framhaldsmenntunarstigi)) og AS level (Advanced supplementary level (viðbótar-framhaldsstig)); - Standard Grade (Skotland); - Higher Grade (Skotland); - Advanced higher Grade (Skotland). (b) verkleg stig - Vocational Certificates of Secondary Education (VCSE)(starfsnámsskírteini um framhaldsmenntunar).
Framhaldsskólamenntun hefst venjulega eftir að skyldunámi lýkur. Inngöngualdurinn er venjulega 16 ár. Inngönguskilyrði (lok skyldunáms) og aðrar lágmarkskröfur eru venjulega til staðar. Kennslan miðast fremur en kennsla í grunnskóla(ISCED 2) við ákveðnar greinar. Venjuleg lengd ISCED stigs 3 er frá tveimur til fimm ára.
Comments
source
Unesco, 1997; Eurydice, 2006.
Hliðstæðar sagnir
Evrópskur rammi um menntun alla ævi (EQF), fyrsta þrep háskólamenntunar (ISCED 5), unglingastig (ISCED 2), viðbót við framhaldsskólamenntun (ekki á háskólastigi) (ISCED 4)
Almenn menntun eða starfsnám sem býðst fullorðnum eftir grunnmenntun og þjálfun í faglegu og/eða persónulegu skyni, og sem miðar að því að: veita fullorðnum almenna menntun í fögum sem þeir hafa sérstakan áhuga á (t.d. í opnum háskólum); veita uppbótarnám í grunnfærni sem einstaklingar hafa kannski ekki tileinkað sér í grunnmenntun sinni (svo sem læsi, tölulæsi) og þar af leiðandi að; veita aðgang að hæfni sem ekki hefur náðst, af ýmsum ástæðum, í kerfi grunnmenntunar; öðlast, bæta eða uppfæra þekkingu, kunnáttu eða getu á sérstöku sviði: þetta er framhaldsmenntun.
Comments
fullorðinsmenntun er nálægt en samt ekki sömu merkingar og framhaldsmenntun.
source
aðlagað frá Evrópsku starfsmenntastofnuninni 1997, Cedefop 2004.
Þetta þrep felur í sér háskólanám með: (a) bóklegu námi (gerð A) sem er aðallega fræðilegs eðlis; (b) starfsnámi (gerð B) yfirleitt styttra en gerð A og miðað að því að fara beint inn á vinnumarkaðinn. Menntun af gerð A opnar aðgang að háþróuðu rannsóknatengdu námi og starfsgreinum sem þurfa á mikilli þekkingu og hæfni að halda. Menntun af gerð B undirbýr nemendur beint fyrir ákveðið starf á vinnumarkaði. Aðgangur að ISCED 5 þrepi krefst þess venjulega að lokið hafi verið ISCED þrepum 3 eða 4.
Comments
Bóklegar námsbrautir á 5 þrepi eru yfirleitt fyrir utan umfang VET.
source
Unesco, 1997; Eurydice, 2006.
Hliðstæðar sagnir
unglingastig (ISCED 2), viðbót við framhaldsskólamenntun (ekki á háskólastigi) (ISCED 4), framhaldsskólastig (ISCED 3)
Viðurkenning eins eða fleiri landa eða stofnanna á menntun og hæfi ((próf)skírteini eða titlar) sem veitt er í (eða af) einu eða fleiri löndum eða öðrum stofnunum.
Comments
gagnkvæm viðurkenning getur verið tvíhliða (milli tveggja landa eða stofnanna) eða marghliða (t.d. innan Evrópusambandsins eða milli fyrirtækja sem tilheyra sama geira).
Að hvaða leyti hæfni er sýnileg og gagnsæ, með tilliti til innihalds og gildi hennar á vinnumarkaðnum (á ákveðnu sviði, á viðkomandi svæði, í viðkomandi landi eða erlendis) og í menntunar- og þjálfunarkerfum.
Comments
source
byggt á Cedefop, 2004.
Hliðstæðar sagnir
sambærileiki menntunar og hæfis, gagnkvæm viðurkenning menntunar og hæfis
Hópur fyrirtækja með sömu efnahagslegu aðalstarfsemi (t.d. efnaiðnaður). eða Flokkun þverfaglegrar fagstarfsemi (t.d. markaðsmál) sem fjölbreytileg fyrirtæki eiga sameiginlega.
Sú færni sem þörf er á til að nota grundvallaratriði upplýsinga- og fjarskiptatækni á skilvirkan hátt (í grundvallaratriðum við texta-/mynd-/gagnavinnslu, við notkun á interneti og tölvupósti).
Comments
sumir textahöfundar telja einnig með færni í vélbúnaði (að tengja tæki, setja upp hugbúnað, lagfæra einfaldar bilanir) eða frekari hugbúnaðarfærni (að nota kynningarforrit eða töflureikni, skjalastjórnun, endurheimta gögn, o.s.frv.), enn aðrir telja jafnvel að grunnfærni í UFT séu nú hluti af lykilgetu fólks.
source
byggt á Cedefop, 2004.
Hliðstæðar sagnir
grunnfærni, upplýsinga- og fjarskiptatækni (UFT), lykilhæfni / lykil-/kjarnafærni, ný grunnfærni
Grunnmenntun sem fer fram í grunnskóla, yfirleitt áður en haldið er út á vinnumarkaðinn.
Comments
suma þjálfun sem fer fram eftir að farið er inn á vinnumarkað má flokka sem grunnþjálfun (t.d. endurþjálfun) grunnmenntun er hægt að framkvæma á öllum stigum grunnmenntunar eða starfsþjálfunar (byggða á fullri skólasókn eða annarri þjálfun) í námsbrautum og í þjálfun einstaka nemanda.
Geta til að beita útkomu náms á fullnægjandi hátt í skilgreindu samhengi (í menntun, við vinnu, til persónulegs eða faglegs þroska).
Comments
hæfni er ekki takmörkuð við skilvitlega þætti (sem fela í sér notkun kenninga, hugmynda eða ómeðvitaðrar þekkingar), heldur felur hún einnig í sér hagnýtar hliðar (sem fela í sér tæknilega færni) ásamt sammannlegum eiginleikum (t.d. félagslegri eða kerfislegri færni) og siðfræðigildi.
Leiðsögn og stuðningur sem veitt er ungri mannesku eða nýliða á ýmsan hátt (þ.e. einhverjum sem er að ganga til liðs við nýtt námssamfélag eða stofnun) af reyndari manneskju sem er í hlutverki fyrirmyndar, leiðbeinanda, einkakennara, þjálfara eða trúnaðarmanns.
Geta einstaklings til að færa sig til og aðlagast nýju starfsumhverfi.
Comments
hreyfanleiki getur verið landfræðilegur eða „hagnýtur“ (tilfærsla í nýja stöðu í fyrirtæki eða í nýtt starf). Hreyfanleiki gerir einstaklingum kleift að öðlast nýja færni og þar með auka möguleika sína á að fá atvinnu.
Sérhver sem hvetur til öflunar þekkingar og færni með því að skapa ákjósanlegt námsumhverfi, þ.m.t. sérhver sem gegnir hlutverki kennara, þjálfara, leiðbeinanda eða umsjónarmanns. Hvatamaðurinn hjálpar nemandanum að þróa þekkingu sína og færni með því að gefa leiðbeiningar, ráð og svörun í gegnum námsferlið.
Einstaklingur sem hefur það hlutverk að miðla þekkingu, verkþekkingu eða kunnáttu til nemenda við menntastofnun.
Comments
kennari getur leyst ýmis konar verkefni af hendi, svo sem skipulagt og kennt verkfærni/-námskeið, breitt út þekkingu, hvort sem hún er almenn eða sértæk, fræðileg eða hagnýt. Kennari við starfsnámsstofnun gæti verið kallaður „þjálfari“.
Kerfisbundin langtímaþjálfun þar sem skiptast á tímabil á vinnustaðnum og í skóla. Lærlingurinn er samningsbundinn vinnuveitandanum og fær laun. Vinnuveitandinn tekur á sig ábyrgð á því að veita nemanum þjálfun sem leiðir til ákveðins starfs.
Comments
á frönsku á hugtakið 'apprentissage' bæði við um læri og námsferlið (sjá 'nám').
Starfsathafnir eða hópur starfsathafna þar sem aðgangur að og iðkun (eða einnar myndar þeirra) er beint eða óbeint háð löggjafar-, reglugerðar-, eða stjórnunarákvæðum hvað varðar yfirráð yfir tiltekinni menntun eða hæfi.
Sú heildarhæfni (grunnhæfni og ný hæfni) sem þarf til þess að lifa í nútíma upplýsingaþjóðfélagi.
Comments
í meðmælum sínum með þeirri lykilhæfni sem þarf fyrir símenntun, hefur framkvæmdastjórn ESB ákvarðað átta svið lykilhæfni: samskipti á móðurmálinu; samskipti í erlendum tungumálum; hæfni í stærðfræði, raunvísindum og tækni; stafræn hæfni; aðferðir við nám; hæfni í mannlegum samskiptum, samskiptum milli menningarheima og innan samfélags, samfélagsleg hæfni; hæfni sem frumkvöðull tjáning menningar.
Ferlið við að meta þekkingu, verkkunnáttu, færni og/eða getu einstaklings eftir fyrirfram skilgreindum viðmiðum (væntingar um nám, mælingar á útkomu náms). Mati fylgir venjulega viðurkenning og vottun.
Menntun og stuðningur sem ætlað er að taka á sérþörfum fatlaðra barna eða barna sem ekki ná árangri í almenna skólakerfinu af mörgum öðrum ástæðum sem vitað er að torvelda ákjósanlega framvindu náms.
Comments
hugtakið „menntun fyrir fólk með sérþarfir“ er nú valið fram yfir hugtakið „sérkennsla“. Eldra hugtakið var aðallega talið vísa til menntunar barna með fötlun sem ætti sér stað í sérstökum skólum eða stofnunun sem aðgreindar voru frá hinu reglubundna skólakerfi. Í mörgum löndum er stórt hlutfall fatlaðra barna nú menntað í hinu almenna skólakerfi.
Ferli þar sem einstaklingur tileinkar sér upplýsingar, hugmyndir og gildi og öðlast á þann hátt þekkingu, verkkunnáttu, færni og/eða hæfni.
Comments
Nám á sér stað í gegnum persónulega speglun, endurbyggingu og gagnkvæm félagsleg áhrif. Nám getur átt sér stað í formlegu, formlausu, eða óformlegu umhverfi.
source
Cedefop, 2004, Framkvæmdastjórn ESB, 2006a.
Hliðstæðar sagnir
formlegt nám, formlaust nám, nám byggt á reynslu, notkunartengt nám, óformlegt nám
Fjölbreytt starfsemi sem miðar að því að hjálpa einstaklingum að taka ákvarðanir er varða eigið líf, menntun og starfsval og að fylgja ákvörðunum sínum eftir bæði áður og eftir að einstaklingarnir koma inn á vinnumarkaðinn.
Comments
Náms- og starfsráðgjöf getur falið í sér: ráðgjöf (persónulega eða varðandi starfsval og námsval), mat (sálfræðilegt eða hæfnis- /frammistöðutengt), upplýsingar um nám eða möguleika á vinnumarkaði og starfsval, jafningafræðslu, fræðslu ættingja eða kennara, undirbúning frekara vals (sem ákvarðar hæfni/getu og reynslu fyrir atvinnuleit), tilvísanir (til sérfræðinga í menntun og starfsráðgjöf). Náms- og starfsráðgjöf er hægt að veita í skólum, á símenntunarmiðstöðvum, í atvinnumiðlunum, á vinnustað, í samfélaginu eða annars staðar.
Verkfæri sem hannað er til að auðvelda söfnun námsútkomu sem aflað er í formlegu, formlausu og/eða óformlegu umhverfi og auðveldar tilfærslu úr einu umhverfi í annað til staðfestingar og viðurkenningar. Hægt er að hanna námseiningakerfi: með því að lýsa menntaverkefni og tengja punkta (einingar) við efnisþætti þess (raðeiningar, námskeið, uppstillingar, ritgerðarvinnu, o.s.frv.) eða með því að lýsa menntun og hæfi með notkun eininga í útkomu náms og tengja námseiningar við hverja einingu.
Comments
source
byggt á Cedefop, 2004; framkvædastjórn ESB, 2006c.
Hliðstæðar sagnir
Evrópskt námseiningakerfi fyrir starfsnám og þjálfun (ECVET), Evrópska viðurkenningarkerfið fyrir námseiningar (ECTS)
Samfélag sem hvetur til námsmenningar með því að þróa skilvirk staðbundin tengsl á milli allra sviða samfélagsins og styður og hvetur einstaklinga og samtök til þeirra að læra.
Skrá yfir starfsemi, innleiðingu efnis og/eða aðferða til að ná menntamarkmiðum (öðlast þekkingu, færni og/eða hæfni) sem skipulögð er í rökréttri röð yfir ákveðið tímabil.
Comments
hugtakið námsskrá vísar til innleiðingar námsathafna, en hugtakið aðalnámsskrá vísar til hönnunar, skipulagningar og áætlanagerðar um þessar athafnir.
Skrá um athafnir sem innleiddar eru til að hanna, skipuleggja og tímasetja menntun eða þjálfun, þar með talin skilgreining á markmiðum náms, innihaldi, aðferðum (að meðtöldu mati) og efni, ásamt fyrirkomulagi þjálfunar kennara og þjálfara á vinnustað.
Comments
hugtakið námsskrá vísar til hönnunar, skipulagningar og áætlanagerðar um námsathafnir, en hugtakið námsáætlun vísar til innleiðingar þessarra athafna.
Stofnun sem stuðlar að námi og þar sem einstaklingar læra og þroskast í gegnum vinnu sína, sjálfum sér til hagsbóta, fyrir aðra og fyrir stofnunina í heild, þar sem árangur vinnu þeirra er auglýstur og viðurkenndur.
netstutt nám er ekki takmarkað við „stafrænt læsi“ (það að öðlast UFT færni). Það getur tekið til margþættra sniða og blandaðra aðferða: notkunar hugbúnaðar, internets, geisladiska, náms á netinu eða með einhverjum öðrum rafrænum- eða gagnvirkum miðli hægt er að nota netstutt nám sem verkfæri í fjarnámi og til að styðja nám augliti til auglitis
source
byggt á Cedefop, 2004.
Hliðstæðar sagnir
stafrænt læsi, fjarnám, upplýsinga- og fjarskiptatækni (UFT)
Færni t.d. í upplýsinga- og fjarskiptatækni (UFT), erlendum tungumálum, félagsleg-, skipulagsleg- eða samskiptaleg færni, tæknimenning, frumkvöðlastarfsemi.
Comments
ásamt grunnfærni myndar ný grunnfærni þá hæfni sem þörf er á til að þroskast í þekkingarsamfélagi samtímans.
source
ESB-ráðið, 2000.
Hliðstæðar sagnir
grunnfærni, færni í upplýsinga- og fjarskiptatækni (UFT), lykilhæfni / lykil-/kjarnafærni
Nám sem felldur er inn í skipulagða starfsemi en er ekki afdráttarlaust tilgreint sem nám (hvað varðar námsmarkmið, námstíma eða námsstuðning). Óformlegt nám er stundað með ákveðið markmið í huga af hálfu nemandans.
Comments
útkoma óformlegs náms getur verið staðfest og leitt til vottunar. óformlegu námi er stundum lýst sem hálf-skipulögðu námi.
source
byggt á Cedefop, 2004.
Hliðstæðar sagnir
formlegt nám, formlaust nám, nám, staðfesting á námsárangri
Greining á þekkingu, færni og hæfni einstaklings, þar með talið hæfileikar hans/hennar og hvöt til að skilgreina feriláætlun og/eða skipuleggja faglega endurstefnumörkun eða þjálfunaráætlun.
Comments
markmið raunfærnimats er að hjálpa einstaklingnum að: greina bakgrunn ferils meta sjálf/ur stöðuna í vinnuumhverfinu undirbúa sig fyrir staðfestingu á formlausri eða óformlegri útkomu náms skipuleggja starfsferilsbraut.
source
byggt á Code du travail français, 2003; Cedefop.
Hliðstæðar sagnir
formlaust nám, óformlegt nám, staðfesting á námsárangri
Allar athafnir tengdar viðurkenningu útkomu náms og annaðkerfi sem tengir menntun og þjálfun vinnumarkaði og borgaralegu samfélagi. Þessar athafnir fela í sér: skilgreiningu á stefnu um réttindi, skipulag og útfærslu þjálfunar, fyrirkomulag stofnana, fjármögnun, gæðatryggingu mat, staðfestingu og vottun á útkomu náms.
Comments
source
byggt á framkvæmdastjórn ESB, 2006a.
Hliðstæðar sagnir
mat á útkomu náms, vottun á útkomu náms, réttindarammi, staðfesting á námsárangri
Verkfæri fyrir þróun og flokkun menntunar og hæfis (t.d. í landi eða á svæði) í samræmi við sett viðmiða (t.d. með notkun námslýsinga) sem eiga við um tilgreind stig útkomu náms.
Comments
Hægt er að nota réttindaramma til að: staðfesta landsstaðla um þekkingu, færni og hæfni stuðla að gæðum menntunar; bjóða upp á kerfi samræmingar og/eða samþættingar réttinda og auðvelda samanburð á réttindum með því að tengja réttindi hvert öðru stuðla að aðgangi að námi, yfirfærslu útkomu náms og framvindu í námi.
source
byggt á framkvæmdastjórn ESB, 2006a; OECD 2007.
Hliðstæðar sagnir
Evrópskur rammi um menntun alla ævi (EQF), réttindamatskerfi
Hugtakið réttindi nær yfir mismunandi þætti: formleg réttindi: formleg útkoma ((próf)skírteini eða titill) mats- og staðfestingarferlis sem fæst þegar lögbær aðili ákvarðar að einstaklingur hafi náð útkomu náms samkvæmt gefnum stöðlum og/eða búi yfir nauðsynlegri hæfni til að starfa á tilteknu starfssviði. Réttindi veita opinbera viðurkenningu á gildi útkomu náms á vinnumarkaði og í menntun. Réttindi geta einnig verið lögleg réttindi til að stunda atvinnugrein (OECD) starfsskilyrði: þekking, hæfileikar og færni sem áskilin er til að framkvæma tiltekin verk tengd sérstakri starfsstöðu (ILO).
Staðfesting, eftir því sem hún er möguleg, á jafngildi náms milli stiga og innihalds ((próf)skírteini eða titlar) á milli atvinnugreina, svæða, landa eða alþjóðleg.a
Comments
sambærileiki menntunar og hæfis eykur möguleika einstaklinga á að fá vinnu eða flytja milli svæða. Ekki má rugla þessu hugtaki saman við „jafngildi menntunar og hæfis“ (sem vísar til (próf)skírteina sem hafa svipað gildi).
Allt nám yfir mannsævina, sem leiðir til bættrar þekkingar, verkkunnáttu, færni, hæfni og/eða getu sem tengist persónulegum, félagslegum og/eða faglegum ástæðum.
Menntun þar sem skiptast á tímabil í skóla eða símenntunarmiðstöð og á vinnustað. Skiptin geta átt sér stað vikulega, mánaðarlega eða árlega. Þátttakendur geta verið samningsbundnir vinnuveitanda og/eða fengið laun, en það fer eftir landi og stöðu.
Röð af skipulögðum athöfnum sem eru í samræmi hver við aðra og eru nýttar við hönnun og skipulagningu nýrrar þjálfunar og þjálfunaráætlunar sem miðast að því að ná ákveðnu markmiði.
Comments
skipulagning og hönnun námskeið inniheldur greiningu á þjálfunarkröfum og –þörfum, verkefnahönnun, samhæfingu og eftirfylgni með framkvæmd sem og mat á áhrifum þjálfunar.
Væntingar, skylda, krafa eða eitthvað sem venjulega er búist við.
Comments
Hægt er að gera greinarmun á nokkrum tegundum staðla: menntastaðall vísar til yfirlýstra námsmarkmiða, innihalds námsskrár, inngönguskilyrða sem og þess kerfis sem nauðsynlegt er til þess að námsmarkmið náist atvinnustaðall vísar til yfirlýstra athafa og verkefna sem tengjast ákveðnu starfi eða til þekkingar, kunnáttu og skilnings sem eru nauðsynleg fyrir það matsstaðall vísar til krafna um námsárangur sem á að meta; gæða frammistöðu þess einstaklings sem á að meta og aðferðafræðinnar sem notuð er staðfestingarstaðall vísar til krafna um námsárangur sem á að meta, matsaðferðafræðinnar, sem notuð er og gæða þeirrar frammistöðu sem skal náð vottunarstaðall vísar til þeirra reglna sem gilda til þess að fá vottorð eða prófskírteini sem og réttindanna sem veitt eru. Samkvæmt kerfinu geta þessir staðlar verið skilgreindir hver fyrir sig eða verið hluti af sama skjali.
Staðfesting frá til þess bærum aðila um að námsárangur (þekking, kunnátta og/eða hæfni) sem einstaklingur skilar í formlegu eða óformlegu námi hafi verið metinn eftir fyrirfram skilgreindum viðmiðunum og uppfylli kröfur staðfestingarstaðals. Staðfesting leiðir venjulega til vottunar.
Samblanda þátta sem auðvelda einstaklingum að miða að eða fá atvinnu, halda áfram í vinnu og að taka framförum á starfsferlinum.
Comments
starfshæfni einstaklinga veltur á: persónulegum eiginleikum (þar á meðal fullnægjandi þekkingu og færni);hvernig þessir persónulegu eiginleikar eru kynntir á vinnumarkaðinum;umhverfi og félagslegu samhengi (þ.e. hvatningu og tækifærum sem bjóðast til að uppfæra og staðfesta þekkingu þeirra og færni); ogefnahagslegu samhengi.
source
byggt á skoskri framkvæmdastjórn 2007; Stofnun um atvinnurannsóknir 2007.
Kerfi frumkvæðis sem hvetur til aðgengis fullorðinna til menntunar - til dæmis þeirra sem ekki hafa notið góðs af opinberri menntun eða þjálfun.
Comments
starfsmenntasjóðir miða að því að auka þátttöku í faglegri og persónulegri framþróun með því að styðja við bakið á nemandanum, annað hvort fjárhagslega eða með fjármögnun tíma sem nemendur geta notað til að stunda nám við menntastofnun að eigin vali.
Menntun sem miðast við að fólk öðlist þá þekkingu, verkþekkingu, kunnáttu og/eða hæfni, sem krafist er við tiltekin störfum eða í víðara samhengi á vinnumarkaðinum.
Að fara úr námi eða þjálfun og hefja starf, þ.e. tíminn frá því að hætt er í námi og farið er út á vinnumarkaðinn.
Comments
umskipti frá skóla til atvinnu (samþætting, tegund atvinnu – með tilliti til stigs og stöðu – og lengd) eru flókin. Samþætting er háð mörgum þáttum (kyni, aldri, hæfni, atvinnustefnu, leiðsögn og ráðgjöf sem til staðar er, o.s.frv.).
Unglingastig heldur venjulega áfram grunnnámsskrá barnaskóla, þrátt fyrir að kennsla sé að jafnaði meira efnismiðuð og sérhæfðari kennarar stýri kennslustundum.
Comments
í sumum löndum, t.d. á Íslandi, getur þetta virst vera gervistig sem samsvarar ekki menntakerfi landins (tíu ára grunnmenntun að meðtöldu ISCED stigi 2). Í slíkum tilfellum er ISCED 2 stigið kallað „annað stig grunnskólamenntunar“
source
Unesco, 1997; Eurydice, 2006.
Hliðstæðar sagnir
Evrópskur rammi um menntun alla ævi (EQF), fyrsta þrep háskólamenntunar (ISCED 5), viðbót við framhaldsskólamenntun (ekki á háskólastigi) (ISCED 4), framhaldsskólastig (ISCED 3)
Aðili sem gefur út hæfnisvottorð (skírteini, prófskírteini eða titla) sem viðurkennir formlega útkomu náms (þekkingu, færni og/eða getu) einstaklings í kjölfar mats- eða staðfestingarferlis.
Comments
source
byggt á Cedefop, 2004.
Hliðstæðar sagnir
skírteini / prófskírteini / titill, vottun á útkomu náms, staðfesting á námsárangri
Hvaða samtök eða einstaklingur sem býður upp á menntuneða þjálfun.
Comments
veitendur menntunar geta verið samtök sem sérstaklega er komið upp í þeim tilgangi eða aðrir, svo sem vinnuveitendur sem bjóða upp á þjálfun sem hluta af starfsemi sinni. Sjálfstæðir einstaklingar sem bjóða upp á menntaþjónustu teljast einnig veitendur menntunar.
Þessi menntuni er á milli framhaldsskóla- og háskólamenntunar. Hún þjónar því hlutverki að dýpka þekkingu þeirra sem útskrifast hafa úr framhaldsskóla. Henni er ætluð til að undirbúa nemendur undir nám á fyrsta stigi háskólamenntunar eða beint á vinnumarkaðinn. Menntunin leiðir ekki til háskólaprófs.
Comments
nemendur sem taka þátt hafa lokið framhaldsskólamenntun. Hún tekur venjulega 6 mánuði til 2 ár.
source
Unesco, 1997; Eurydice, 2006.
Hliðstæðar sagnir
Evrópskur rammi um menntun alla ævi (EQF), fyrsta þrep háskólamenntunar (ISCED 5), unglingastig (ISCED 2), framhaldsskólastig (ISCED 3)
Þjálfun í stuttan tíma, sem á sér venjulega stað eftir grunnmenntun eða -þjálfun og á að bæta við, bæta eða endurnýja þekkingu, kunnáttu og/eða hæfni sem aflað var við fyrri þjálfun.
Ferli gæðatryggingar sem veitir menntaverkefni viðurkenningu sem sýnir að það hafi hlotið samþykki viðeigandi löggjafar- eða fagyfirvalda með því að standast fyrirframákveðna staðla.
Comments
source
aðlagað frá Upplýsingamiðstöð Kanada fyrir alþjóðleg skilríki.
(a) Formleg viðurkenning: það ferli að viðurkenna færni og hæfni á opinberann hátt annað hvort gegnum vottun menntunar og hæfis (með (próf)skírteini eða titli) eða heimild til jafngildis náms, námseininga eða undanþágu, staðfestingu á fenginni færni og/eða hæfni (b) félagslega viðurkenning: með viðurkenningu efnahags- eða félagslegra aðila á gildi færni og/eða hæfni.
Comments
source
Cedefop 2004.
Hliðstæðar sagnir
vottun á útkomu náms, gagnkvæm viðurkenning menntunar og hæfis, staðfesting á námsárangri
Ferli gæðatryggingar þar sem viðurkenning er veitt menntastofnun og sýnir að hann hafi hlotið samþykki viðeigandi löggjafar- eða fagyfirvalda með því að standast fyrirframákveðna staðla.
Comments
source
aðlagað frá Upplýsingamiðstöð Kanada fyrir alþjóðleg skilríki.
Ferlið við að gefa út (próf)skírteini eða titil sem formlega staðfestir að viðkomandi hafi lokið ákveðnu námi (hafi nauðsynlega, (verk)þekkingu, færni og/eða getu) sem hefur verið metin og staðfest af viðurkenndum aðila eftir fyrirfram skilgreindum staðli.
Comments
slík vottun getur staðfest útkomu náms sem fengin er í formlegu, formlausu eða óformlegu umhverfi.
source
byggt á Cedefop, 2004.
Hliðstæðar sagnir
mat á útkomu náms, útgefandi skírteinis, skírteini / prófskírteini / titill, réttindi, staðfesting á námsárangri
Allir einstaklingar - eða hópa einstaklinga – taka þátt í samfélag sem borgarar eða sem meðlimir í ýmsum opinberum félagslegum samtökum. Þátttaka allra byggist á þátttöku á vinnumarkaði eða í annarri efnahagslegri þátttöku.
Útkoma þess að hafa tileinkað sér upplýsingar gegnum lærdóm. Þekking er sá staðreyndagrunnur, meginreglur, kenningar og framkvæmd sem tengjast ákveðinni námsgrein eða ákveðnu starfi.
Comments
til eru fjölmargar skilgreiningar á þekkingu. Samt sem áður hvíla nútímahugmyndir um þekkingu almennt á nokkrum grundvallar skilgreiningum: (a) Aristóteles gerði greinarmun á fræðilegri og hagnýtri rökfræði. Í samræmi við þennan greinarmun, greina nútíma fræðimenn (Alexander og fl., 1991) yfirlýsta (fræðilega) þekkingu frá aðferðafræðilegri (hagnýtri) þekkingu. Yfirlýst þekking felur í sér fullyrðingar um ákveðna atburði, staðreyndir og alhæfingar sem prófaðar hafa verið á raunvísindalegan hátt, auk dýpri staðhæfinga um eðli raunveruleikans. Aðferðafræðileg þekking felur í sér þekkingarleit, aðferðir, áætlanir, venjur og verkferla, hefðbundnar leiðir, lausnir, tæknilegar lausnir og alls kyns aðferðir (Ohlsson, 1994)(b) Það er hægt að gera greinarmun á tegundum þekkingar sem þýða mismunandi leiðir til þess að fræðast um heiminn. Ýmsar tilraunir hafa verið gerðar til þess að setja saman slíka lista, en eftirfarandi flokkar þekkingar virðast yfirleitt vera settir fram: hlutlæg (náttúruleg/raunvísindaleg) þekking, sem er metin á grunni staðreyndahuglæg (bókmenntaleg/fagurfræðileg) þekking, sem er metin á grunni áreiðanleikasiðferðileg (mannleg/viðmiðunarkennd) þekking, sem er metin á grunni þess sem er viðurkennt sem almenn regla í samfélaginu (rétt/rangt)trúarleg/heilög þekking sem er metin með tilvísun til guðlegs valds (Guðs).Þessi grunnskilningur á þekkingu liggur til grundvallar þeirra spurninga sem við spyrjum, þeirra aðferða sem við notum og þeirra svara sem við finnum í leit okkar að þekkingu.(c) þekking nær til bæði ómeðvitaðrar og meðvitaðrar þekkingar. Ómeðvituð þekking (Polanyi 1967) er þekking sem nemendur búa yfir og sem hefur áhrif á skilvitlega vinnu. Hins vegar þurfa þeir ekki endilega að sýna hana eða vera meðvitaðir um hana. Meðvituð þekking er þekking sem nemandi er meðvitaður um, þar með talin ómeðvituð þekking sem breytist í meðvitaða mynd með því að verða „umhugsunarefni“ (Prawat 1989).
Sérhver sem framkvæmir eina eða fleiri af þeim athöfnum sem tengjast (fræðilegri eða hagnýtri) þjálfun, annaðhvort við menntastofnun, eða á vinnustað.
Comments
(a) aðgreina má tvær tegundir af þjálfurum: atvinnuþjálfarar eru sérfræðingar á sviði þjálfunar sem geta haft það starf að vera kennarar við starfsnámsstofnanir þjálfarar í hlutastarfi, eða sem þjálfa af og til, eru fagmenn á ýmsum sviðum sem þeir taka að sér samhliða hefðbundnum skyldum, annaðhvort í fyrirtæki (sem leiðbeinendur og einkakennarar nýráðins starfsfólks og lærlinga eða sem veitendur þjálfunar) eða utan þeirra (með því að bjóða fram þjónustu sína af og til við þjálfunarstofnun) (b) þjálfarar geta sinnt ýmsum verkefnum: hannað þjálfunarferli skipulagt og framkvæmt þetta ferli séð um hina eiginlegu þjálfun, þ.e. miðlað þekkingu, verkþekkingu og kunnáttu hjálpað lærlingum að þróa færni sína með því að veita ráð, leiðbeiningar og athugasemdir á meðan á námstímanum stendur.
Fræðileg og hagnýt þjálfun fyrir kennara og þjálfara.
Comments
þjálfun þjálfara: er fyrir kennara-/þjálfara, sem starfa sem: (i) kennarar eða þjálfarar (ii) fagfólk á ákveðnu sviði sem fylgir nemum eftir í þeirra starfsumhverfi (kennarar eða þjálfarar sem starfa sem slíkir af og til) nær yfir fjölbreytta kunnáttu: þekkingu, sem á sérstaklega við á viðkomandi sviði (almenn, tæknileg eða vísindaleg kunnátta), menntunar-, sálfræðilegrar og félagslegrar kunnáttu, stjórnunarfærni, þekkingu á starfsumhverfinu og þekkingu á þjálfunaráætlun og því fólki sem ná skal til nær einnig yfir þjálfun sem tengist hönnun námskeiða, skipulagningu og framkvæmd sem og innihaldi þjálfunarverkefna þ.e. miðlun þekkingar, verkþekkingar og kunnáttu.
Starfsmenntunarþjálfun sem fram fer utan venjulegra vinnuaðstæðna. Hún er venjulega aðeins hluti af öllu þjálfunarferlinu, þar sem henni er blandað saman við þjálfun í starfi.
Kerfisbundin greining á núverandi og framtíðarkunnáttu sem þörf er á miðað við þá kunnáttu sem er til staðar til að framfylgja árangursríkri þjálfunarstefnu.
Comments
þjálfunarkrafnagreining byggir á: (a) greining þeirra kunnáttu sem þörf er á (b) mati á þeirri kunnáttu sem er til staðar hjá starfsfólki og (c) mat á þeirri kunnáttu sem er ekki til staðar og á vantar þjálfunarkrafnagreining getur verið framkvæmd með tilliti til einstaklinga, stofnana, ákveðinna sviða, viðkomandi lands eða útlanda, hún getur miðast við magnbundin eða eigindleg atriði (t.d. stig og tegund þjálfunar) og á að tryggja að þjálfun sé veitt á árangursríkan og skilvirkan hátt.
